Paard schuurt staart of manen: welke oorzaken zijn mogelijk?
- Gepubliceerd
- Laatst bijgewerkt
Een paard dat zijn staart of manen schuurt, heeft jeuk of irritatie. Het schuurgedrag vertelt alleen nog niet waardoor het ontstaat. Zomereczeem is een bekende oorzaak, maar zeker niet de enige.
Een gerichte beoordeling begint bij de plaats en het tijdstip. Schuurt het paard alleen de staart of ook de manen? Zijn er klachten aan de buik of het hoofd? Gebeurt het alleen in het voorjaar en de zomer, of ook in de winter? Hebben andere paarden op stal eveneens jeuk?
Wanneer past het bij zomereczeem?
Zomereczeem wordt waarschijnlijker wanneer de jeuk tijdens het insectenseizoen terugkeert en meerdere kenmerkende plaatsen betrokken zijn. Denk aan manenkam, staartwortel, schoft, buiklijn, hoofd en oren. Ook toenemende onrust rond zachte, windstille schemeringsuren past in het beeld.
De diagnose wordt niet op één symptoom gebaseerd. Voorgeschiedenis, lichamelijk onderzoek, uitsluiting van andere oorzaken en verandering bij minder insectenblootstelling worden samen beoordeeld.
Staartschuren door aarsmaden
Aarsmaden, Oxyuris equi, leggen hun eitjes rond de anus. De kleverige substantie rond die eitjes kan sterke jeuk veroorzaken. Het paard schuurt dan vaak vooral de achterhand en staart.
Bij aarsmaden kunnen vuil of gelige resten rond de anus zichtbaar zijn. De manenkam en buik hoeven niet aangedaan te zijn. Een gewone mestcontrole toont aarsmaden niet altijd betrouwbaar aan, waardoor gericht onderzoek nodig kan zijn.
Jeuk door luizen
Luizen worden vaker gezien bij een langere wintervacht, maar kunnen ook op andere momenten problemen geven. Het paard heeft veel schilfers, losse haren en jeuk. Soms zijn luizen of hun eitjes zichtbaar tussen de haren.
Wanneer meerdere paarden klachten krijgen, moeten gedeelde borstels, dekens en ander materiaal worden meegenomen. Luizen kunnen zich tussen paarden verspreiden.
Mijten
Mijten veroorzaken vaak jeuk aan de benen en kootholtes, vooral bij paarden met veel behang. Het paard kan stampen, naar de benen bijten en korsten ontwikkelen. Mijten kunnen echter ook op andere lichaamsdelen voorkomen.
Jeuk aan benen is minder kenmerkend voor klassieke staart- en maneneczeem. Het is mogelijk dat een paard tegelijk zomereczeem en een afzonderlijk mijtenprobleem heeft.
Schimmel en bacteriële huidproblemen
Ringworm geeft vaak ronde kale plekken, afgebroken haren en schilfers. Jeuk hoeft niet altijd sterk aanwezig te zijn. Omdat schimmel besmettelijk kan zijn, is hygiëne rond borstels, dekens en zadeldekken belangrijk.
Een bacteriële huidontsteking kan ontstaan nadat de huid door schuren is beschadigd. Nattigheid, pus, sterke geur, warmte en pijn zijn redenen om niet op eigen initiatief verschillende producten te blijven proberen.
Waarom schuurt een paard in de winter?
Winterjeuk past vaker bij luizen, mijten, aarsmaden, een droge huid, verharen of een andere huidaandoening. Oude huidbeschadiging door zomereczeem kan wel langer gevoelig blijven. Bij een zachte winter kan ook het insectenseizoen langer doorlopen dan verwacht.
Veelgestelde vraag: moet een paard dat zijn staart schuurt direct worden ontwormd?
Nee. Niet ieder staartschurend paard heeft aarsmaden en niet ieder wormmiddel is automatisch passend. Laat bepalen welke oorzaak waarschijnlijk is en welk onderzoek of middel daarbij hoort.